Wij zijn bereikbaar
Bereikbaar van 08:30 tot 17:00 Bel 058 - 799 0000
Wij zijn bereikbaar
Bereikbaar van 08:30 tot 17:00 Bel 058 - 799 0000

Blog | Tijd om te ‘overtoepen’

Geplaatst op: 26-05-2021

Waar staan we nu eigenlijk met onze klimaatdoelen? Wordt het tijd om op het spreekwoordelijke gas te trappen in de energietransitie? Of moeten we niet ‘overtoepen’? Één ding staat vast: we hebben als Nederland nog een inhaalslag te maken. Sterker nog, de ambities in het Klimaatakkoord van Parijs worden enkel nog maar hoger, en terecht. Want de maatschappij van de toekomst vraagt meer stroom dan waar we nu op berekend zijn. En die wil je toch niet uit fossiele brandstoffen halen in 2030, omdat we op de rem getrapt hebben in 2021? Een flexibel Klimaatakkoord met nog hogere doelen is noodzakelijk voor onze duurzame toekomst.  

Leestip: lees ook het interview met Ed Nijpels over het Nederlandse Klimaatakkoord 

Op 5 oktober 2016 werd er belangrijke geschiedenis geschreven in Parijs. 55 landen, die gezamenlijk meer dan 55% van de broeikasgassen ter wereld uitstoten, ratificeerden het Klimaatakkoord van Parijs, waardoor het in werking kon treden. Eind oktober 2019 hadden maar liefst 197 landen het Akkoord ondertekend. De wereld na 2020 zou er met de komst van dit Akkoord en de gestelde doelen enkel maar duurzamer uit gaan zien. Ieder land heeft inmiddels haar eigen pakket met maatregelen opgesteld waarmee de uitstoot van CO2 verlaagd wordt. Zo ook Nederland: In 2019 kwam Nederland met haar eigen maatregelen in de Klimaatwet en daarvanuit het Nederlandse Klimaatakkoord.  

In dit akkoord staan ruim 600 afspraken waarmee Nederland haar uitstoot van broeikasgassen wilde terugbrengen met 49% ten opzichte van 1990, voordat de klok 2030 slaat. Dat doel is inmiddels in Europees verband opgehoogd naar 55%. Verder moet 70% van alle elektriciteit in 2030 uit groene energiebronnen komen. In 2050 is de circulaire economie en industrie compleet: dan worden er alleen nog maar producten en grondstoffen hergebruikt en moet de uitstoot van CO2 met 95% verlaagd zijn. 

Dat doen we voor een schonere, betere wereld in de toekomst voor milieu, maatschappij en de volgende generatie. Maar gaan de gemaakte nationale plannen wel ver genoeg, met name voor deze volgende generatie? Volgens de rechtbank in Duitsland niet. Zij hebben de Duitse regering opgelegd de Duitse Klimaatwet uit 2019 aan te scherpen na een aanklacht van klimaatactivisten, want de periode na 2030 is volgens de rechtbank onvoldoende uitgewerkt. En in plaats van dat jonge mensen geholpen worden, worden ze hier juist de dupe van. Daarom moet Duitsland preciezer gaan uitleggen hoe het de klimaatdoelstellingen gaat halen én uitwerken hoe het verder gaat na 2030. Ook in België heeft er een rechtszaak plaatsgevonden, waarbij 62.000 Belgen de federale staat en de drie gewesten hebben aangeklaagd omdat ze te weinig doen voor het klimaat. 

In Nederland ontstaat deze situatie ook. De klimaatzaak van Urgenda is bedoeld om Nederlandse burgers te beschermen tegen klimaatverandering. Rechters oordeelden dat de uitstoot van broeikasgassen per 2020 ten minste 25 procent onder het niveau van 1990 moest liggen. En ook met coronacrisis en een scherpe daling in uitstoot, haalde Nederland het doel niet; bij gebrek aan aanvullend klimaatbeleid. Onlangs riep Marjan Minnesma, directeur van Urgenda, nog op de doelen en maatregelen voor 2030 aan te scherpen, en vorderingen te waarborgen in een aanscherping van de klimaatwet. Hoe gaan we concreet het checkpoint in 2030 halen, laat staan de eindstreep in 2050?  

Daarvoor moeten we, naast het ontwikkelen van een overtuigend klimaatbeleid, realistisch gaan anticiperen. Waar beweegt de maatschappij zich naartoe en hoe past ons Klimaatakkoord zich daarop aan? Een goed voorbeeld is onze groeiende industrie. Of het toenemende aantal datacentra in Nederland. Of het groeiende aantal elektrische auto’s op de weg. En staan we niet aan de vooravond van elektrische luchtvaart? De maatschappij van de toekomst vraagt om meer hernieuwbare elektriciteit dan dat we denken; hebben we wel genoeg aan die 35 terawattuur opgewekte duurzame energie in te toekomst? Nee, want uit recent onderzoek van stuurgroep Extra Opgave blijkt dat er 45 terawattuur extra hernieuwbare elektriciteit nodig gaat zijn, voor enkel nog de industrie en productie van waterstof. Dat zal door de tijd heen waarschijnlijk nog wel meer worden, en dat moeten we kunnen bijbenen met onze hernieuwbare energiebronnen. Door nu al extra te realiseren schepen we onze volgende generatie niet op met een onhaalbaar gemaakt doel. 

Want dat doel in 2050, een emissieloos Nederland, moeten we halen. Punt. Natuurlijk van onszelf, maar ook van de EU en uiteindelijk de hele wereld. Het Klimaatakkoord moet daarvoor onze Bijbel zijn. Maar dan wel in de vorm van een snelbinder, zodat we onderweg naar 2050 nog ambities en doelen kunnen toevoegen. In zijn column vertelde Roland Pechtold, algemeen directeur bij GroenLeven over hoe het Klimaatakkoord 2.0 eruit zou moeten zien. Hoe moeten we onze ambities ophogen? Welke houding is daarvoor noodzakelijk vanuit de overheid? En hoe maken we van maatschappelijk draagvlak meer dan een financieel plaatje?  

Één ding is zeker: we moeten stoppen met het ‘kapotbagatelliseren’ van het klimaat en daarmee onze toekomst; we zijn er nog helemaal niet. Door samen met een realistisch oog naar de toekomst te kijken en middelen hiervoor gemakkelijker beschikbaar te stellen in alle organisatielagen van Nederland, kunnen we onze klimaatdoelen veel haalbaarder én ambitieuzer maken. Tijd om samen te ‘overtoepen’.